«Πουλιά της Βροχής»

Το  ντοκιμαντέρ  της Αλίντας Δημητρίου την Τρίτη 17/11/2026, 8:15’μμ, στο Cine Δράση

Στην 6η Συνάντηση του Σεμιναρίου «Ψυχολογία & Πολιτική στη Μεγάλη Οθόνη» (Τρίτη 17/11/2026, 8:15’μμ), ανήμερα την 53η επέτειο του Πολυτεχνείου συζητάμε το  ντοκιμαντέρ  «Πουλιά της Βροχής» (2011) της Αλίντας Δημητρίου. Η ταινία  κλείνει την τριλογία της σκηνοθέτη για τη συμμετοχή των γυναικών στους πολιτικούς αγώνες κατά τον περασμένο αιώνα. Προηγήθηκαν τα «Πουλιά στο Βάλτο» (2008) και η «Ζωή στους Βράχους» (2009). Από τις γυναίκες της Αντίστασης στην Κατοχή στις γυναίκες του Βουνού, και μετά, με ένα άλμα  στο χρόνο στις γυναίκες που είκοσι χρόνια αργότερα αγωνίστηκαν ενάντια στην απριλιανή δικτατορία, διώχθηκαν, φυλακίστηκαν, βασανίστηκαν, εξορίστηκαν. Με μαρτυρίες και ντοκουμέντα, η Δημητρίου αναδεικνύει την αποσιωπημένη συμμετοχή των γυναικών στους αγώνες του ελληνικού λαού για ελευθερία, εθνική ανεξαρτησία, δημοκρατία, την αγωνιστικότητα και τη δύναμη της γυναικείας ψυχής.  

Οι συναντήσεις γίνονται ζωντανά στο στέκι της ΔΡΑΣΗΣ για  μια Άλλη Πόλη (Πάρνηθος 21, τηλ.: 2111165797) και διαδικτυακά μέσω της πλατφόρμας zoom στη διεύθυνση:

https://us06web.zoom.us/j/3355328067?pwd=Wjk1YnZlMjY5YWxLbUxUTFM4KzQrUT09

6η Συνάντηση Σεμιναρίου Ψυχολογία & Πολιτική στη Μεγάλη Οθόνη Τρίτη 17 Νοεμβρίου 2026, 8:15’μμ  ζωντανά & διαδικτυακά

«Τα Κορίτσια της Βροχής

Ελλάδα, Ντοκιμαντέρ, 2011. Διάρκεια: 120’. Σενάριο-Σκηνοθεσία: Αλίντα Δημητρίου. Σενάριο: Αλίντα Δημητρίου.  Μοντάζ: Αλίντα Δημητρίου Βοηθός σκηνοθέτη: Αφροδίτη Νικολαΐδου, Λήψη επικαίρων: Ευαγγελία Γούλα, Φωτογραφία: Αλέξης Γρίβας – Αφροδίτη Νικολαΐδου. Μοντάζ: Αλίντα Δημητρίου. Επιμέλεια μοντάζ: Απόστολος Αγρογιάννης

 Η ταινία αναφέρεται αποκλειστικά στις γυναίκες  αγωνίστηκαν κατά τη διάρκεια της επταετίας 1967-1974.  Πρόκειται για δύο γενιές. Η μια αποτελούνταν από γυναίκες μέλη της νεολαίας Λαμπράκη που συνελήφθησαν αμέσως μετά την επιβολή της δικτατορίας και κακοποιήθηκαν στη Μπουμπουλίνας. Η άλλη αρχίζει να διαμορφώνεται μετά το 1970 από φοιτήτριες, κυρίως, που συμμετείχαν στη Νομική και το Πολυτεχνείο. Κορίτσια της βροχής που φυλακίστηκαν και βασανίστηκαν χωρίς να προδώσουν τα ιδανικά   τους. 50 από αυτές καταθέτουν εδώ τη μαρτυρία τους. Είναι  μαγικές. Μιλούν στην κάμερα απλά,  σα να αφηγούνται τραγικές ιστορίες άλλων, εκτός από  τις στιγμές, που η ανάμνηση γίνεται πολύ προσωπική και η φωνή χάνει λίγο το σθένος της. Μιλάνε  για τα χρόνια της νιότης τους, χρόνια που συνέπεσαν με την απριλιανή δικτατορία   και εκείνες αισθάνθηκαν την υποχρέωση να την πολεμήσουν. Φυλακίστηκαν και βασανίστηκαν, είδαν τον εαυτό τους να συνθλίβεται, στερήθηκαν την ελευθερία, στερήθηκαν τα στοιχειώδη δικαιώματά τους.  Προέρχονται από όλα τα κοινωνικά στρώματα. Είναι ακόμη νέες, ενεργές και εξακολουθούν να πιστεύουν στον αγώνα που έκαναν. Τις χαρακτηρίζει η ίδια περηφάνια,  ταπεινότητά,  αντοχή και  πίστη στον αγώνα τους με τις Γυναίκες της Αντίστασης, το ίδιο ήθος, το ίδιο πείσμα για την εδραίωση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Δεν ξεπούλησαν τίποτε στα χρόνια που ακολούθησαν. Η δύναμη τους  ενισχύεται από τις διακριτικές ματιές στη ζωή τους που συνεχίστηκε μετά από αυτό με τον τρόπο που η καθεμιά επέλεξε. Άνθρωποι  κανονικοί, με ξεχωριστή δύναμη και σκοτεινές αναμνήσεις και μια παράλογη, σχεδόν, αισιοδοξία για τη ζωή και το ανθρώπινο είδος.   

   Η  Αλίντα Δημητρίου  κινηματογραφεί αντικειμενικά. Ο θεατής διακρίνει την αγάπη της για το θέμα, μπαίνει στον πυρήνα του, ακολουθεί τη ματιά της, συμμετέχει στην  προβληματική της.  Το καταιγιστικό, χωρίς ανάσα μοντάζ τον  στριμώχνει, τον κάνει να νοιώσει άβολα. Ενδιάμεσα η σκηνοθέτης χρησιμοποιεί φωτογραφίες από διαδηλώσεις τού σήμερα. Το τότε και το τώρα συναντιούνται καθώς η αφήγηση on camera για τις βαναυσότητες των οργάνων της χούντας ΄ διαπλέκεται   με τις γνώριμες σε όλους εικόνες  από επιθέσεις των ΜΑΤ στις διαδηλώσεις  στη σύγχρονη μνημονιακή Ελλάδα. Ερωτήματα ξεπηδούν: τι έγινε μετά την πτώση της χούντας,   τιμωρήθηκαν οι βασανιστές  ή κρατήθηκαν στην υπηρεσία τους;   Πως εξηγείται η ανοχή της πλειοψηφίας του ελληνικού λαού  που τότε όπως και σήμερα δέχτηκε και δέχεται  παθητικά  χωρίς αντίδραση όσα συμβαίνουν; Το  πεδίο ανησυχίας και προβληματισμού  ανοίγει: πόσα έχουν αλλάξει από τότε; Ο  φασισμός έχει πεθάνει ή έχει θεριέψεις;  

Στη χώρα μας δεν έχει ασχοληθεί άλλος με τον πολιτικό αγώνα των γυναικών από την Εθνική Αντίσταση και έπειτα. Από την άλλη ενώ οι γυναίκες   συμμετείχαν ενεργά, σύμφωνα με την επίσημη ιστορία, τον πρώτο λόγο είχαν οι άντρες. Αυτό δεν είναι αλήθεια: οι γυναίκες σε πολλές περιπτώσεις πολέμησαν με περισσότερο θάρρος. Άντρες όμως έγραψαν την ιστορία, άρα αυτή η παραποίηση φαντάζει λογική. Βέβαια έχουν γραφτεί κάποια σχετικά βιβλία, αλλά στον κινηματογράφο δεν έχουμε δει παρά μόνο τις ταινίες της Δημητρίου που εστιάζουν με επιμονή και προσοχή σε αυτό το θέμα που παραμένει   αγκάθι στην ιστορική και ιδεολογική συνείδηση των Ελλήνων. Πρόκειται για την απαξίωση της γυναίκας, η οποία φτάνει σε όρια σεξισμού. Ο ρόλος της στην αντίσταση, σε όλες τις εποχές, δεν αναλύθηκε όπως θα έπρεπε. Η προσφορά της δεν εκτιμήθηκε όσο της άξιζε. Αντίθετα καταπιέστηκε και παραμερίστηκε από το αντρικό φύλο, ακόμα και μετά την επιστροφή της Δημοκρατίας. Αυτή είναι η αλήθεια που η σκηνοθέτης απλά υπονοεί γνωρίζοντας ότι αν την εξέφραζε ανοιχτά θα μπορούσε να κατηγορηθεί για υποκειμενισμό.

Τις τελευταίες δεκαετίες οι ιστορικοί προβληματίζονται γύρω από το ζήτημα της προφορικής ιστορίας, τη σχέση ατομικής και συλλογικής μνήμης, τον ρόλο της βιωμένης εμπειρίας και τον τρόπο που αυτή προσεγγίζεται ή αποτυπώνεται φιλμικά. Αναμφίβολα, η προφορική ιστορία αναδεικνύεται προνομιακό εργαλείο μελέτης των τρόπων με τους οποίους τα δρώντα υποκείμενα, στον ιστορικό χρόνο, εκφράζουν ρήξεις, εμπειρίες ανάτασης, αλλά και οδύνης.    Συνδέεται επίσης με τον εκδημοκρατισμό της Ιστορίας και την ανάδειξη προσώπων που είχαν αποκλειστεί ή είχαν περιθωριοποιηθεί στην ιστορική αφήγηση. Η Δημητρίου έχει κερδίσει ένα μεγάλο στοίχημα σε αυτό το πεδίο. Στήνοντας  την κάμερα και συζητώντας η ίδια με τις γυναίκες, δημιουργεί μια θεμελιακή σχέση εμπιστοσύνης, ώστε οι αγωνίστριες να μιλούν  με ειλικρίνεια για εξαιρετικά επώδυνες εμπειρίες.   Ίσως υπάρχει στο φιλμ μια τάση καθαγίασης του αγώνα. Δίνεται  έμφαση στο θάρρος και όχι στον φόβο, στην αλληλεγγύη αλλά όχι στο προσωπικό συμφέρον. Γίνεται συχνά επίκληση στο συναίσθημα  και η  αναγωγή στο σήμερα ίσως είναι εύκολη. Παρόλα αυτά, παραμένει ντοκουμέντο που φωτίζει άγνωστες πτυχές της πρόσφατης ιστορίας της Ελλάδας.  

 Η Αλίντα Δημητρίου,  από τις σπουδαιότερες δημιουργούς ντοκιμαντέρ στην Ιστορία του Ελληνικού Κινηματογράφου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1933 και σπούδασε Σκηνοθεσία στη Σχολή Σταυράκου.  Είναι συγγραφέας του βιβλίου Φιλμογραφία ταινιών μικρού μήκους (1939-1979), ενώ το 1992 εξέδωσε το Λεξικό ταινιών μικρού μήκους. Σκηνοθέτησε πάνω από 50 ντοκιμαντέρ από το 1977 ως το  .1994 για την τηλεόραση και το Υπουργείο Πολιτισμού (Το Θέατρο στο βουνό, Ανθρώπινα Δικαιώματα, Γυναίκες κ.α.). Από το 1994 -2003 ασχολήθηκε με το βιομηχανικό ντοκιμαντέρ κάνοντας 15 ταινίες για τη ΔΕΗ.. Το 2008 απέσπασε το Βραβείο Κοινού στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ στη Θεσσαλονίκη για τα  «Πουλιά στο Βάλτο».  Έφυγε από τη ζωή στις 30 Ιουλίου 2013.    

Στην ταινία εμφανίζονται και καταθέτουν τη μαρτυρία τους οι (με αλφαβητική σειρά): Μαρία Αγγελάκη, Αριάδνη Αλαβάνου, Δήμητρα Αποστόλου, Παναγιώτα Αρμάου, Κίτυ Αρσένη, Νάντια Βαλαβάνη, Σούλα Γεωργιάδου, Ελένη Γκολέμα, Ελλη Γρηγοριάδου, Βέρα Δαμόφλη, Εύα Θεοδωρακάκη, Μαρία Θεοδωράκη, Ντίνα Θεοφίλου, Μπούλη Θεοφυλακτοπούλου, Πόπη Καζλάρη, Μαρία Καλλέργη, Δώρα Καλλιπολίτη, Ρία Καλφακάκου, Ασπασία Καρά, Πόπη Κατσίγρα, Γεωργία Κοντόζογλου, Ντίνα Κούκου, Αγγελική Κουτσουμπού, Αντωνία Κυβέλου, Κούλα Κωνσταντινίδου, Κατερίνα Κωτσάκη, Ελλη Λαζαρίδη, Γιούλη Λιναρδάτου, Ιωάννα Μακρή, Νατάσα Μερτίκα, Ζωή Ξενάκη, Αλεξάνδρα Οικονομάκου, Νίτσα Οικονομίδου, Κατερίνα Παπαγκίκα, Μαρία Πίνιου, Βάσω Πιστόλη, Μάγδα Πίτακα, Πόλυ Σαββινίδου, Σελήνη Σαββινίδου, Αφρούλα Σαπουτζή, Γεωργία Σαρηγιαννίδου, Σοφία Σμυρνή, Ευαγγελία Τζιβάνη, Κάλια Τουρνάκη, Ολγα Τσολακίδου, Κάτια Χαραλαμπάκη, Μαρία Χατζηνικολάου, Πάτρα Χατζησάββα].